Vastenavond

Carnaval heette vroeger Vastenavond. De Vastenavond is in het Zuidelijk deel van Nederland uitgegroeid tot een mooi volksfeest van bijna een week met pronkzittingen boerenbruiloften en kroegentochten. In sommige plaatsen zijn er al vanaf november voorbereidende activiteiten. Hoewel er op vele plaatsen nog wel een carnavalsmis wordt opgedragen, lijkt het verband met de vasten echter behoorlijk zoekgeraakt. Voor hoevelen is carnaval de gelegenheid om nog een keer los te gaan voordat de rem er zeven weken op gaat? Houdt de mateloosheid in drankgebruik nog verband met een voorgenomen matigheid in de vastentijd?

Een feest, waarbij via humor de betrekkelijkheid van veel dingen wordt benadrukt, kan heel bevrijdend zijn en een mooie opstap voor bezinning.

-Bezinning en matigheid zijn twee begrippen die met elkaar te maken hebben.

Tijd nemen voor bezinning is denk ik voor iedereen de moeite waard maar de behoefte aan bezinning ontstaat vaak, als je het overzicht verloren bent en je jezelf afvraagt of je nog wel de goede dingen doet en de macht over jezelf aan het kwijtraken bent. Maar in feite ben je de maat dan al kwijt en moet je tot bezinning komen.-

Het gaat vaak sluipenderwijs.

Zonder dat je het in de gaten hebt, drijf je mee met de stroom. Je wilt meer of minstens evenveel hebben als anderen. De jaloezie wint het van tevredenheid. De zin in het werk wordt minder omdat de zin van het werk je ontgaat. Je hobby wordt een vlucht. Je bent vooral met jezelf bezig en verliest het oog op je naasten en omgeving. Reclame en media maken het ons zeker niet gemakkelijk vrij en onafhankelijk te blijven. We worden voortdurend verleid. Je krijgt te horen, wat je graag wilt horen. Want bedrijven willen dat je geld uitgeeft aan hun producten en de politiek doet er vooral in deze tijd ijverig aan mee want ze willen je stem om aan de macht te komen.

Het gaat om ons, gewone mensen, en niet over mensen die bezig zijn te ontsporen. Maar het is goed te bedenken dat elke verslaving begint met een klein beetje. Als we eerlijk zijn, herkennen we wel iets bij onszelf waar een vraagteken bij valt te plaatsen.

We leven in een tijd waarin bijna alles moet kunnen en mateloosheid de norm lijkt. Daar worden we regelmatig op afgerekend omdat onze gezondheid er onder lijdt, het milieu het niet meer verdraagt of dat ondanks al onze rijkdom iets toch niet meer betaalbaar is. We kennen onze beperkingen onvoldoende en houden er geen rekening mee, dat het leven soms totaal anders kan lopen.

De maat der dingen zoeken en maat houden vraagt geduld en oefening. Matigheid -een van de zogenaamde kardinale deugden- is in onbruik geraakt en de ondeugd van de mateloosheid dreigt zijn plaats in te nemen.

Het is wijs om onze eigen positie op de schaal van de (on)matigheid te bepalen. Het gaat om onze lichamelijke en geestelijke gezondheid, die van onze kinderen en onze omgeving. Om onze verantwoordelijkheid in deze te dragen hebben we af en toe advies en hulp nodig. Daar kunnen we onze bronnen voor gebruiken.

Gewapend met deze wijsheid ook wel verstandigheid genoemd, een andere belangrijke deugd, kunnen we van de carnaval een mooi feest maken en kan de tijd daarna -de vastentijd- even goed een zinvolle zijn. Daarbij helpen bezinning en het zoeken naar de juiste maat der dingen.

Veel plezier!

JvdB